Yn Pholynn
Ta'n Pholynn (Polynnish: Polska), ny Pobblaght y Pholynn (Rzeczpospolita Polska) dy h-oikoil, ny çheer 'syn Oarpey Veanagh.[7][8] T'ee çhemmit liorish y Ghermaan da'n sheear, liorish y Phobblaght Çheck as y Clovack da'n jiass, liorish yn Ookraan, y Velaroosh as y Litaan da'n shiar, as liorish y Vooir Valtagh as Queiggey Kaliningrad (paal Rooshagh) da'n twoaie. Ta'n Pholynn 312,696 km2 er eaghtyr, as lesh shen t'ee ny 70-oo çheer smoo 'sy theihll as ny 9-oo çheer smoo 'syn Oarpey. Ta ny smoo na 38 millioonyn dy 'leih 'sy çheer, as lesh shen t'ee ny 34-oo çheer smoo 'sy theihll rere sleih-earoo[9] as nane jeh ny çheeraghyn smoo pobbylagh 'syn Unnaneys Oarpagh.
Ta bunneeaght y steat Polynnagh kianglt keayrtyn lesh doltys y Chreestiaght liorish y reilleyder Mieszko I ayns 966 BNJ, nar va'n steat coodaghey thalloo va unnane as thalloo yn Pholynn noa-emshiragh. Ayns 1025 haink y Pholynn dy ve ny reeriaght as ayns 1569, va copharteeys foddey eddyr ee as Diucaght Vooar y Litaan shickyrit liorish fo-screeu Unnaneys Lublin, as yn unnaneys shen goaill toshiaght rish Co-unnaneys y Pholynn-Litaan. Huitt y Co-unnaneys ayns 1795 as va thalloo yn Pholynn rheynnit magh eddyr Reeriaght y Phroosh, Impiraght y Roosh as yn Austeyr. Hooar y Pholynn e neuchrogheydys reesht myr y Nah Phobblaght Pholynnagh ayns 1918, lurg y Chied Chaggey Dowanagh, agh v'ee currit fo stiurey yn Ghermaan Natseeagh as yn Unnaneys Soveidjagh car y Nah Chaggey Dowanagh. Va ny smoo na shey millioonyn dy heyranee caillt ec y Pholynn 'sy Nah Chaggey Dowanagh, as ee girree magh shiartanse dy vleeantyn ny yei myr Deynphobblaght yn Pholynn çheusthie jeh'n Vlock Hiar, fo cleayney lajer Soveidjagh.
Car ny h-Irreeyn magh ayns 1989, va'n reirey cummynagh currit haart as haink y Pholynn dy ve currit er enney myr "Trass Pobblaght y Pholynn" rere y bunraght. Ta'n Pholynn ny steat unnaneagh, as t'ee jeant seose jeh shey queiggaghyn jeig (Polynnish: województwo). Ta'n Pholynn ny h-oltey jeh'n Unnaneys Oarpagh, yn RCAH, ny h-Ashoonyn Unnaneysit, y Reagheydys Traghtee Dowanagh, as yn RCTL.
Imraaghyn
[reagh | reagh y bun]- ↑ "demografia.stat.gov.pl".
- ↑ "stat.gov.pl".
- 1 2 "Poland". Tashtey Argidoil Eddyr-ashoonagh. Feddynit er 2009-10-01.
- ↑ "data.worldbank.org". World Bank. Feddynit er 26 Luanistyn 2023.
- ↑ "data.worldbank.org".
- ↑ "Human Development Report" (PDF). Human Development Report. 2025.
- ↑ "Archive copy" (PDF). Er ny hashtey veih y lhieggan bunneydagh (PDF) er 2009-12-22. Feddynit er 2009-11-06.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link) - ↑ "Archive copy". Er ny hashtey veih y lhieggan bunneydagh er 2019-08-18. Feddynit er 2009-11-06.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link) - ↑ NationMaster.com 2003–2007, Poland, Facts and figures
- Yn Pholynn
- Bunneeaghtyn 'sy Pholynn 'sy vlein 1918
- Çheeraghyn yn Oarpey
- Çheeraghyn-oltey Reagheydys Chonaant yn Atlantagh Hwoaie
- Çheeraghyn-oltey yn Unnaneys Oarpagh
- Çheeraghyn-oltey Choonseil yn Oarpey
- Çheeraghyn-oltey Unnaneys y Veanvooir
- Çheeraghyn-oltey ny h-Ashoonyn Unnaneysit
- Çheeraghyn-oltey Ventyrys ny Tree Mooiraghyn
- Çheeraghyn-oltey yn RCTL
- Pobblaghtyn
- Steatyn as thallooyn bunnit 'sy vlein 1918
