Yn Moddey Mooar
| Yn Moddey Mooar | |
|---|---|
| Ennym 'sy Ladjyn | Canis Major |
| Aagherrid | CMa |
| Gienneydagh | Canis Majoris |
| Cowrey-oaylleeaght | y moddey mooar |
| Kiart-irree | 06h 12.5m –07h 27.5m [1] |
| Jee-chleayney | −11.03°–−33.25°°[1] |
| Eaghtyr | 380 keim cherrinagh Rhenk: 43oo |
| Ard-rollageyn | 8 |
| Earroo rollageyn Bayer/Flamsteed | 32 |
| Rollageyn ny s'gilley na 3m | 5 |
| Rollageyn ny s'niessey na 10 pc | 2 |
| Rollage s'gilley | Sirius (α CMa) (Rollage y Voddee) (−1.46m) |
| Rollage s'niessey da'n Dowan | Sirius (α CMa) (Rollage y Voddee) |
| Reddyn Messier | 1 |
| Frassyn dreiggaghyn | 0 |
| Çhemmal | yn Un-eairkagh, y Mwaagh, y Calmane as Jerrey ny Lhuingey |
| Ry-akin ec dowan-lheeadyn eddyr +60° as −90°. Share ry-akin ec 21:00 (9 l.m.) car Toshiaght Arree. | |
She co-hollys rollageagh 'sy lieh-sfeyr niauoilagh yiass eh yn Moddey Mooar (ny Canis Major 'syn ennym Ladjynagh echey). V'eh coontit mastey ny 48 co-hollys rollageagh va listit lesh y rollageyder Ptolemy 'sy 2h eash BNJ as t'eh foast coontit mastey ny 88 co-hollys rollageagh noa-emshiragh. T'eh enmyssit myr y Moddey Mooar noi ry-hoi'n Voddey Beg; ta'n piyr jeu soyllit dy mennick as ad geiyrt er y Çhelgeyr Mooar trooid y speyr. Ta Raad Mooar Gorree goll ny hrooid as ta çhaglymyn foshlit eigsoyalagh ry-gheddyn çheusthie jeh ny joaraghyn echey, goaill stiagh M41 er lheh.
Ta'n Moddey Mooar goaill stiagh Sirius, ny "Rollage y Voddee" myr t'eh enmyssit chammah, y rollage s'gilley 'sy speyr oie. She rollage ghial t'ee kyndagh rish y niessid eck da Corys ny Greiney as e gillid undinagh. Ayns neuchosoylaght rish shen, she rollageyn ard-lossanagh foddey voin ny rollageyn gial elley 'sy cho-hollys rollageagh. She Epsilon Canis Majoris (Adhara), ec 1.5 er mooadys, y nah rollage s'gilley 'sy cho-hollys rollageagh as y voir ghoulraght feer erskyn-ghorrym s'gilley 'sy speyr oie. Rere oardagh, ta'n sur-oawr bane-vuigh Delta (Wezen) ec 1.8, y foawr bane-ghorrym Beta (Mirzam) ec 2.0, ny sur-oawir vane-ghorrym Eta (Aludra) ec 2.4 as Omicron2 ec 3.0, as y rollage yeesoil spectroscoipagh Zeta (Furud), ec 3.0 coontit mastey ny rollageyn s'gilley ayn. Ta'n ard-oawr jiarg VY CMa coontit mastey ny rollageyn smoo er fys ain, choud's nagh vel agh craue raadeeoil er 5 km (3.1 mi) ec y rollage naeearaneagh RX J0720.4-3125.
Imraaghyn
[reagh | edit source]- ↑ a b "Canis Major, Constellation Boundary" . The Constellations..
