Claare Mariner

Va claare Mariner stiurit liorish y jantys spoar Americaanagh NASA dy ronsaghey magh ny planaidyn elley ayns Corys ny Greiney. Eddyr 1962 as 1973, ren y Jet Propulsion Laboratory (JPL) lesh NASA kiaddey as troggal jeih scrutagyn eddyr-phlanaidagh robotagh dy row enmyssit Mariner dy ronsaghey magh y Corys Greiney Sthie — jannoo keayrtyn er ny planaidyn Badlag, Mart as Curain da'n chied cheayrt, as goll er ash dys Badlag as Mart er son tooilley giare-vaghtyn.[1]
Haink ram taghyrtyn eddyr-phlanaidagh da'n chied cheayrt 'sy chlaare, goaill stiagh y chied hagh-etlagh planaidagh, y chied chruinleyder planaidagh, as y chied ghleashaght lesh cooney yn ym-hayrn.[2] Mastey ny jeih carbid ayns staih Mariner, va rah ec shiaght jeu, jannoo yn boayl toshee da ram claareeyn scrutag spoar lesh NASA/JPL haink ny yei. Va carbid Mariner va plannit da Jupiter-Sarn aachormit as doltit stiagh ayns claare Voyager,[3] choud's va cruinleyderyn chlaare Viking nyn lhiegganyn mooadit jeh'n taagh spoar Mariner 9. Ghow ny siyn spoar va bunnit er Mariner stiagh Galileo as Magellan, choud's va'n straih Mariner Mark II jeh'n nah heeloghe aalhiassit myr y scrutag Cassini–Huygens.
Va costys chlaare Mariner mysh $554 million.[4]
Ny scrutagyn Mariner
[reagh | reagh y bun]S'beg dy row scrutagyn Mariner, as adsyn er ny launshey er boayrd roggad Atlas marish aaniartaghan ard-cheimagh Agena ny. V'ad ny s'eddrymmey na lieh hunney (gyn conney-seiyee roggadagh er boayrd). Haink jerrey rish dagh fer jeh ny mishoonyn oc ayns shayll eddyr reggyryn dy veeghyn dys blein ny daa, ga dy ren fer jeu tannaghtyn er mayrn ny s'odjey na'n vishoon bunneydagh as dy ren eh cur fysseree heansagh er ash dys y Dowan feie tree bleeaney.[1]
| Saagh spoar | Glout[1] | Roggad-ymmyrkee | Date launshey[5] | Coventyn jerrinagh | Kione-jurnaa | Mishoon | Eiyrtys | Noteyn |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Mariner 1 (P-37) |
Atlas-LV3 Agena-B | 22 Jerrey Souree 1962 | 22 Jerrey Souree 1962 (stroiet) |
Badlag | Shagh-etlagh | Failleil launshey | Daill eh roshtyn y cruinlagh; stroiet lesh sauçhys reayn lurg failleil stiuree[6] | |
| Mariner 2 (P-38, Mariner R-2) |
203 kg (446 lb) |
Atlas-LV3 Agena-B | 27 Luanistyn 1962 | 3 Jerrey Geuree 1963 7:00 UT[7] | Badlag | Shagh-etlagh | Rahoil | Y chied hagh-etlagh er Badlag as fysseree currit er ash,[note 1] er 14 Mee ny Nollick 1962. Coip jeh Mariner 1. |
| Mariner 3 (Mariner C-2) | Atlas LV-3 Agena-D | 5 Mee Houney 1964 | 5 Mee Houney 1964 | Mart | Shagh-etlagh | Failleil launshey | Cha row scarrey gioot margee yn lughtee rahoil | |
| Mariner 4 (Mariner C-3) | 261 kg (575 lb) |
Atlas LV-3 Agena-D | 28 Mee Houney 1964 | 21 Mee ny Nollick 1967 | Mart | Shagh-etlagh | Rahoil | Y chied hagh-etlagh er Mart, er 15 Jerrey Souree 1965. Coip jeh Mariner 3. |
| Mariner 5 (Mariner Venus '67) | 245 kg (540 lb) |
Atlas SLV-3 Agena-D | 14 Mean Souree 1967 | 4 Mee ny Nollick 1967 (Cosnit reesht rish tammylt beg er 14 Jerreyb Fouyir 1968[8][9]) |
Badlag | Shagh-etlagh | Rahoil | Shagh-etlagh er 19 Jerrey Fouyir 1967, y roshtyn s'niessey ec 17:34:56 UTC.[10] Kiaddit son reamyn magnaidagh as brooightaghyn eigsoylagh veih aeraght Vadlag dy howshan. |
| Mariner 6 (Mariner Mars 69A) | 413 kg (908 lb) |
Atlas SLV-3C Centaur-D | 25 Toshiaght Arree 1969 | 23 Mee ny Nollick 1970
(jee-chommishoonit) |
Mart | Shagh-etlagh | Rahoil | Mishoon dooblit |
| Mariner 7 (Mariner Mars 69B) | 413 kg (908 lb) |
Atlas SLV-3C Centaur-D | 27 Mayrnt 1969 | 28 Mee ny Nollick 1970
(jee-chommishoonit) |
Mart | Shagh-etlagh | Rahoil | |
| Mariner 8 (Mariner-H) | Atlas SLV-3C Centaur-D | 9 Boaldyn 1971 | 9 Boaldyn 1971 (stroiet) |
Mart | Cruinleyder | Failleil launshey | Fer jeh daa scrutag va kiaddit dy chruinlaghey Mart as dy chur jallooyn as fysseree er ash. V'eh er ny choayl ayns meeobbraghey carbyd. | |
| Mariner 9 (Mariner-I) | 998 kg (2,200 lb) |
Atlas SLV-3C Centaur-D | 30 Boaldyn 1971 | 27 Jerrey Fouyir 1972[11] | Mart | Cruinleyder | Rahoil[11] | Y chied chruinleyder er Mart. Hie stiagh 'sy chruinlagh er 14 Mee Houney 1971, jeevioyrit 516 laa ny s'anmey. Coip jeh Mariner 8. |
| Mariner 10 (Mariner-J) | 433 kg (952 lb) |
Atlas SLV-3D Centaur-D1A | 3 Mee Houney 1973 | 24 Mayrnt 1975[12] | Badlag, Curain | Shagh-etlagh | Rahoil | Y chied hagh-etlagh er Curain as y scrutag Mariner jerrinagh v'er ny launshey[note 2] |
Jeeagh er neesht
[reagh | reagh y bun]Noteyn
[reagh | reagh y bun]- ↑ Ren Venera 1 shagh-etlagh er Badlag 'sy vlein 1961, agh ren y saagh spoar failleil er y vollagh as cha ren eh cur fysseree er ash
- ↑ Va saagh spoar elley, y chied haagh spoar jeig, coip etlagh brash lesh Mariner 10, er ny hroggal agh cha row eh er ny etlagh. Chur NASA eh dys y Smithsonian Institution 'sy vlein 1982, as t'eh er ny haishbyney 'sy haishbynys Time and Navigation ec y National Air and Space Museum.[13]
Imraaghyn
[reagh | reagh y bun]- ↑ a b c "Mariner to Mercury, Venus and Mars" (PDF). NASA. Er ny hashtey veih yn lhieggan bunneydagh (PDF) er 15 Toshiaght Arree 2017. Feddynit magh er 19 Jerrey Fouyir 2020.
- ↑ "Mariner Program". JPL Mission and Spacecraft Library. Er ny hashtey veih yn lhieggan bunneydagh er August 7, 2011. Feddynit magh er December 28, 2011.
- ↑ Butrica, Andrew J. (1998). "Voyager: The Grand Tour of Big Science". Ayns Pamela E. Mack (rd.). From Engineering Science to Big Science : The Naca and Nasa Collier Trophy Research Project Winners. NASA. ISBN 978-0-16-049640-0.
{{cite book}}: More than one of|section=as|chapter=specified (cooney) - ↑ "NASA - NSSDCA - Spacecraft - Details". nssdc.gsfc.nasa.gov. Er ny hashtey veih yn lhieggan bunneydagh er 2018-09-04. Feddynit magh er 2023-11-21.
- ↑ McDowell, Jonathan. "Launch Log". Jonathan's Space Page. Feddynit magh er 21 Jerrey Geuree 2013.
- ↑ Siddiqi, Asif A. (2002). "1962" (PDF). Deep Space Chronicle: A Chronology of Deep Space and Planetary Probes 1958–2000. Monographs in Aerospace History, No. 24. NASA History Office. dgn. 34–37.
- ↑ Shea, Garrett (20 Mean Fouyir 2018). "Beyond Earth: A Chronicle of Deep Space Exploration". NASA.
- ↑ "Quick Facts: Mariner 5". Laboratory for Atmospheric and Space Physics. Er ny hashtey veih yn lhieggan bunneydagh er 16 Mean Fouyir 2021. Feddynit magh er 9 Mean Fouyir 2021.
- ↑ says, James Jason Wentworth (15 Mean Souree 2017). "The Return to Venus: The Mission of Mariner 5". Drew Ex Machina.
- ↑ Siddiqi, Asif A. (2002). "1967" (PDF). Deep Space Chronicle: A Chronology of Deep Space and Planetary Probes 1958–2000. Monographs in Aerospace History, No. 24. NASA History Office. dgn. 61–68.
- ↑ a b Pyle, Rod (2012). Destination Mars. Prometheus Books. ISBN 978-1-61614-589-7.
- ↑ "Mariner 10". Er ny hashtey veih yn lhieggan bunneydagh er 19 Toshiaght Arree 2014. Feddynit magh er 2 Toshiaght Arree 2014.
- ↑ "Spacecraft, Mariner 10, Flight Spare". Feddynit magh er 2020-10-18.