HD 209458 b
| HD 209458 b | |
|---|---|
Reayrt ellynagh er HD 209458 b | |
| Sorçh | planaid neughrianagh |
| Feddynit magh lesh | D. Charbonneau T. Brown David Latham M. Mayor G. W. Henry G. Marcy R. P. Butler S. S. Vogt |
| Date feddyn magh | 9 Mean Fouyir 1999 |
| Aght feddyn magh | spectroscoipaght Doppler[1] |
| Moir-red | HD 209458 |
| Co-hollys rollageagh | y Cabbyl Etlee |
| Amm | J2000.0 |
| Fysserree ishigagh | |
| Essylys lieh-vooar a | 0.04634 au[2] |
| Corrid e | 0.01[2] |
| Amm cruinlagh P | 3.52474955 d[3] |
| Cleayn i | 86.71 °[3] |
| Troghyn fishigagh as rollageagh meadragh | |
| Craue raadeeoil | 0.82 R_J[4] |
| Glout | 0.682 M_J[5] |
| Parallax | 20.6745 mas[6] |
| Kiart-ghleashaght (cleaney) | −17.89 mas/y [6] |
| Kiart-ghleashaght (kiart-irree) | 29.579 mas/y [6] |
| Kiart-irree (α) | 22h 3m 10.773s[6] |
| Jee-chleayney (δ) | 18° 53′ 3.5482″[6] |
| Albedo | 0.038 (albedo towse-oaylleeagh)[7] |
| Catalogyn rollageydagh | |
HD 209458b (Catalog Henry Draper) TOI-5972.01 (TESS Object of Interest (en) TOI-5972b (TESS Object of Interest (en) TIC 420814525b (TESS Input Catalog) | |
She planaid neughrianagh eh HD 209458 b. T'eh cruinlaghey y chosoylaght ghreiney HD 209458 ayns co-hollys rollageagh y Chabbyl Etlee, mysh 157 sollys-vleeantyn (48 parsecyn) voish Corys ny Greiney. Ta craue raadeeoil cruinlagh y phlanaid 0.047 AU (7.0 millioonyn km; 4.4 millioonyn dy veeilaghyn), ny mysh un hoghtoo jeh craue raadeeoil cruinlagh Churain (0.39 AU (36 millioonyn mi; 58 millioonyn km)). Ta craue raadeeoil veg y chruinlagh shoh jannoo blein ta 3.5 laaghyn dowanagh er lhiurid as tempreilys eaghtyragh ta oolit er 1,000 °C (1,800 °F; 1,300 K). Rere glout, t'eh mysh 220 keayrtyn ny smoo na glout y Dowan (0.69 gloutyn Jupiter) as ta e howse-lhieenee mysh 2.5 cheayrt ny smoo na Jupiter. Ta'n glout as y towse-lhieenee mooar taishbyney dy nee foawr gas eh HD 209458 b.
Ta HD 209458 b er ny gheddyn ram claghyn meeiley 'sy ronsaghey magh neughrianagh. She eshyn va'n chied phlanaid ayns ram ronnaghyn:
- planaid neughrianagh tessenagh
- y chied phlanaid ve feddynit liorish ny smoo na un aght
- planaid neughrianagh as fys ain dy vel aeraght echey
- planaid neughrianagh ren shin fakin aeraght hiddragien gaalaghey
- planaid neughrianagh as aeraght echey lesh ny bunstooghyn ocsygien as carboan
- nane jeh'n chied daa phlanaid neughrianagh ve fakinit trooid spectroscoipaght
- y chied oawr gas neughrianagh as towshan jeant er e sterrym mooar
- y chied phlanaid neughrianagh ren shin towshan e vieauid chruinlee, reaghey e ghlout dy jeeragh
Bunnit er obbraghey ny kiaddaghyn sheiltynagh s'noaee, roish Averil 2007, t'eh oolit dy nee HD 209458 b y chied phlanaid neughrianagh ve feddynit magh as gaal ushtey 'syn aeraght echey.[8]
Ayns Jerrey Souree 2014, ren NASA fogrey magh dy ren ad feddyn magh aeraghtyn çhirrym er HD 209458 b as er daa phlanaid neughrianagh elley (HD 189733 b as WASP-12b) ta cruinlaghey rollageyn gollrish y Ghrian.
Va'n far-ennym "Osiris" currit da HD 209458 b ass y jee Egyptagh. Ren yn Unnaneys Rollageydagh Eddyrashoonagh goaill rish yn 'ar-ennym shen, agh cha nel eh er ny ve doltit foast myr ennym kiart oikoil.
Imraaghyn
[reagh | reagh y bun]- ↑ Imraait ayns: Extrasolar Planets Encyclopaedia. Çhengey yn obbyr ny yn ennym: Baarle.
- 1 2 Lee Rosenthal (Jerrey Souree 2021). "The California Legacy Survey. I. A Catalog of 178 Planets from Precision Radial Velocity Monitoring of 719 Nearby Stars over Three Decades". The Astrophysical Journal Supplement Series (ayns Baarle) (1): 8. doi:10.3847/1538-4365/ABE23C.
{{cite journal}}: CS1 maint: DOI seyr neu-chowrit (link) CS1 maint: çhengey gyn enney (link) - 1 2 Carole Ann Haswell (2023). "ExoClock Project. III. 450 New Exoplanet Ephemerides from Ground and Space Observations". The Astrophysical Journal Supplement Series (1): 4. doi:10.3847/1538-4365/AC9DA4.
{{cite journal}}: CS1 maint: DOI seyr neu-chowrit (link) - ↑ Pierre Drossart (2023). "A re-analysis of equilibrium chemistry in five hot Jupiters". Astronomy and Astrophysics. doi:10.1051/0004-6361/202345975.
- ↑ Luigi Mancini (Mean Souree 2017). "The GAPS Programme with HARPS-N at TNG. XIV. Investigating giant planet migration history via improved eccentricity and mass determination for 231 transiting planets". Astronomy and Astrophysics (ayns Baarle): A107. doi:10.1051/0004-6361/201629882.
{{cite journal}}: CS1 maint: çhengey gyn enney (link) - 1 2 3 4 5 "Gaia DR2". VizieR Online Data Catalog (ayns Baarle). 25 Averil 2018. doi:10.26093/CDS/VIZIER.1345.
{{cite journal}}: CS1 maint: çhengey gyn enney (link) - ↑ Imraait ayns: Extrasolar Planets Encyclopaedia. Çhengey yn obbyr ny yn ennym: Baarle.
- ↑ Dunham, Will (10 Averil 2007). "Signs of water seen on planet outside solar system" (ayns Baarle). Reuters. Er ny hashtey veih y lhieggan bunneydagh er 2007-05-15. Feddynit er 16 Sauin 2023.
{{cite web}}: Check date values in:|accessdate=(help)CS1 maint: çhengey gyn enney (link)
Kianglaghyn magh
[reagh | reagh y bun]- "European astronomers observe first evaporating planet". Hubble Space Telescope. ESA/NASA. 2003-03-12. Er ny hashtey veih y lhieggan bunneydagh er 2008-07-07. Feddynit er 2008-06-28.
- Hubble Finds Three Surprisingly Dry Exoplanets
- Hogan, Jenny (2005-03-22). "Glow of alien planets glimpsed at last". NewScientist. Feddynit er 2008-06-28.
- "Hubble Makes First Direct Measurements of Atmosphere on World Around another Star". Hubble Space Telescope. NASA. 2001-11-27. Feddynit er 2008-06-28.
- McKee, Maggie (2004-02-03). "Oxygen seen streaming off exoplanet". NewScientist. Feddynit er 2008-06-28.
- "NASA's Spitzer Marks Beginning of New Age of Planetary Science". Jet Propulsion Laboratory. NASA. 22 Mayrnt 2005. Er ny hashtey veih y lhieggan bunneydagh er 21 Mean Fouyir 2008. Feddynit er 17 Mee Houney 2023.
- "Oxygen and carbon discovered in exoplanet atmosphere 'blow-off'". Hubble Space Telescope. ESA/NASA. 2004-02-02. Er ny hashtey veih y lhieggan bunneydagh er 2009-04-27. Feddynit er 2008-06-28.
- Peplow, Mark (2005-03-23). "Light from alien planets confirmed". Nature: news050321–9. doi:10.1038/news050321-9. Feddynit er 2008-06-28.
- AAVSO Variable Star Of The Season. Fall 2004: The Transiting Exoplanets HD 209458 and TrES-1 Er ny hashtey 2004-10-28 ec y Wayback Machine